آقا محمد علي كرمانشاهي
244
مقامع الفضل
إذا كنت في علم الحساب مبرهنا * فخذ لي من النوعين رطلا بدرهم جواب : يقسّم الدرهم سبعة « 1 » أجزاء وكلّ رطل أحدا وعشرين جزءا ، فتأخذ من الغالي ستّة أجزاء بستّة أجزاء درهم ، ومن الرخيص خمسة عشر جزءا بجزء من الدرهم « 2 » . سؤال ذعه [ 775 ] : كسى كه زكات « 3 » وفطره بر أو واجب مىشود وخويشان أو در شهر ديگرند مىتواند كه از براي خويشان بفرستد ، يا بايد كه به مستحق همان جا « 4 » برساند ؟ جواب : خوب است هر دو وشايد رسانيدن به خويشان مستحق بهتر باشد . سؤال ذعو [ 776 ] : زكات وخمس را در بلد سكنى به مستحقّ بايد داد ، يا در بلد مال ؟ جواب : زكات را در بلد مال دادن أولى است ، وخمس منوط به رأى مجتهد است . سؤال ذعز [ 777 ] : هرگاه كسى زمين مىكند جهت مس وآهن ونمك وغير آن ، آيا اخراجات سال واخراجات معدن هر دو را بيرون بايد كرد وبعد از آن خمس بايد داد ، يا همين اخراجات معدن را ؟ جواب : همين اخراجات معدن را . سؤال ذعج [ 778 ] : وصيّت به اخراج حقوق واجبه ماليّه مثل زكات وخمس وكفّاره وردّ مظالم وغير ذلك از أصل معتبر است ، يا از ثلث ؟
--> ( 1 ) ه : بسبعة . ( 2 ) يعنى : 6 - 21 رطل از رطلى كه گران قيمت است را به 6 - 7 درهم و 15 - 21 رطل از رطلى كه ارزانتر است را به 1 - 7 درهم بخرد ، بنابراين يك رطل ( 21 - 21 ) به يك درهم ( 7 - 7 ) خريدارى مىشود . ( 3 ) ه : زكات فطره . ( 4 ) حجري : همان شهر .